WEBVTT 00:00:02.090 --> 00:00:05.190 align:center line:90% position:50% size:100% - Hondarribiko alardearen oinarrian ba al dakizu zer dagoen? 00:00:05.530 --> 00:00:06.770 align:center line:90% position:50% size:100% Desfile militar bat. 00:00:07.030 --> 00:00:09.490 align:center line:90% position:50% size:100% Milizia armatu honen eginkizuna Gertakari 00:00:09.510 --> 00:00:11.770 align:center line:90% position:50% size:100% garrantzitsu baten urteurrena ohoratzea da. 00:00:12.510 --> 00:00:17.760 align:center line:90% position:50% size:100% XVII. mendera egin behar dugu salto, orduan hasitako ospakizun bat baita. 00:00:17.770 --> 00:00:21.790 align:center line:90% position:50% size:100% 1638ko uztailaren 1ean, Frantziako Luis 00:00:21.810 --> 00:00:24.410 align:center line:90% position:50% size:100% XIII erregearen tropek Hondarribia hartu zuten. 00:00:24.950 --> 00:00:28.280 align:center line:90% position:50% size:100% Setio honen lehenengo egunetan, hondarribiarrek zin egin zioten 00:00:28.340 --> 00:00:30.580 align:center line:90% position:50% size:100% Guadalupeko Birjinari, libre geratuz gero 00:00:30.640 --> 00:00:33.340 align:center line:90% position:50% size:100% urtero eskertuko ziotela, prozesio bat eginez. 00:00:33.940 --> 00:00:36.550 align:center line:90% position:50% size:100% Bada, 69 eguneko setioari eutsi 00:00:36.610 --> 00:00:40.350 align:center line:90% position:50% size:100% ondoren, irailaren 7an etsaiek amore eman zuten. 00:00:40.370 --> 00:00:44.110 align:center line:90% position:50% size:100% Horren ospakizun gisa eta Guadalupeko birjinari egindako zin-hitza 00:00:44.190 --> 00:00:47.300 align:center line:90% position:50% size:100% betetzeko, alardea sortu zen, eta gaur arte ospatu da. 00:00:48.160 --> 00:00:53.040 align:center line:90% position:50% size:100% 1996 urtea baina, urte historikoa izan zen. 00:00:53.340 --> 00:00:57.370 align:center line:90% position:50% size:100% Izan ere, emakumeek alardean parte hartzeko aldarrikapena egin zuten, 00:00:57.610 --> 00:01:01.450 align:center line:90% position:50% size:100% ez bakarrik kantinera bezala, baita soldadu gisa ere. 00:01:01.470 --> 00:01:05.210 align:center line:90% position:50% size:100% Alardea tradizionalki gizonentzat zen, eta emakumeek parte hartzeko 00:01:05.250 --> 00:01:07.450 align:center line:90% position:50% size:100% eskubidea eskatu zuten irizpide 00:01:07.520 --> 00:01:09.840 align:center line:90% position:50% size:100% feminista eta berdintasunaren ikuspegitik. 00:01:10.320 --> 00:01:12.320 align:center line:90% position:50% size:100% Honek izugarrizko iraultza sozial, 00:01:12.440 --> 00:01:14.820 align:center line:90% position:50% size:100% politiko eta kulturala suposatu zuen herrian. 00:01:15.460 --> 00:01:18.970 align:center line:90% position:50% size:100% 97an Jaizkibel konpainia mistoa sortu zen. 00:01:19.340 --> 00:01:20.690 align:center line:90% position:50% size:100% Hortik aurrera, Hondarribian 00:01:20.750 --> 00:01:23.390 align:center line:90% position:50% size:100% tentsioa eta aldarrikapena urtero izan dira hizpide. 00:01:24.010 --> 00:01:28.550 align:center line:90% position:50% size:100% 96az geroztik, Jaizkibel konpainiak urtero egin du desfile parekidea, 00:01:28.910 --> 00:01:31.120 align:center line:90% position:50% size:100% baina tradizioa beti bezala mantentzearen 00:01:31.160 --> 00:01:33.940 align:center line:90% position:50% size:100% aldekoak direnek euren desadostasuna adierazi dute. 00:01:34.920 --> 00:01:39.340 align:center line:90% position:50% size:100% Hasieran liskar handiak izan ziren, tradizionalistek sortuak, irainak, 00:01:39.490 --> 00:01:43.290 align:center line:90% position:50% size:100% kolpeak edota mehatxuak, eta urte askotan Jaizkibel konpainiak 00:01:43.330 --> 00:01:45.690 align:center line:90% position:50% size:100% Ertzainaren babespean desfilatu behar izan zuen. 00:01:47.200 --> 00:01:50.450 align:center line:90% position:50% size:100% Urteak pasa ahala, tentsio hori baretzen joan da, baina, hala ere, 00:01:50.510 --> 00:01:52.290 align:center line:90% position:50% size:100% gaur egun badaude alardean emakumeak 00:01:52.410 --> 00:01:54.410 align:center line:90% position:50% size:100% parte hartzearen kontrakoak diren asko. 00:01:54.850 --> 00:01:57.270 align:center line:90% position:50% size:100% Euren kontrako jarrera hau desfilera poltsa 00:01:57.290 --> 00:02:00.150 align:center line:90% position:50% size:100% beltzekin gerturatzean adierazi izan dute urte luzez. 00:02:00.590 --> 00:02:04.480 align:center line:90% position:50% size:100% Halere, 2019-tik debekatuta daude plastiko beltzak, esaterako. 00:02:05.180 --> 00:02:07.640 align:center line:90% position:50% size:100% Kontuan hartu behar da 22 konpainiatik 00:02:07.700 --> 00:02:09.900 align:center line:90% position:50% size:100% Jaizkibelena dela parekidea den bakarra. 00:02:10.520 --> 00:02:14.000 align:center line:90% position:50% size:100% Iaz, lehenbiziko aldiz, Jaizkibelek konpainia gisa desfilatu zuen. 00:02:14.300 --> 00:02:17.010 align:center line:90% position:50% size:100% Oraindik baina, Hondarribian ez dago alarde parekiderik, 00:02:17.150 --> 00:02:18.470 align:center line:90% position:50% size:100% publiko eta bakarra denik. 00:02:20.030 --> 00:02:24.910 align:center line:90% position:50% size:100% Urte guzti hauetan EAJ egon da indarrean Udalean 2023ra arte. 00:02:25.450 --> 00:02:26.890 align:center line:90% position:50% size:100% Ordura arte jeltzaleek ez 00:02:26.910 --> 00:02:29.500 align:center line:90% position:50% size:100% zuten desfile parekidearen aldeko keinurik egin. 00:02:30.120 --> 00:02:32.340 align:center line:90% position:50% size:100% Alardearen gatazka horrenbesterako izan 00:02:32.380 --> 00:02:35.060 align:center line:90% position:50% size:100% da, ezker abertzalean ere izan direla iskanbilak. 00:02:35.440 --> 00:02:40.250 align:center line:90% position:50% size:100% Gatazkak Sorturen zatiketa ekarri zuen Hondarribian, 2013ko alardean, 00:02:40.350 --> 00:02:42.670 align:center line:90% position:50% size:100% Juan Ortizek, Bilduko orduko zinegotziak, 00:02:42.870 --> 00:02:45.130 align:center line:90% position:50% size:100% alarde diskriminatzailean parte hartu zuen. 00:02:45.590 --> 00:02:49.400 align:center line:90% position:50% size:100% Erabaki horrek zalaparta handia sortu zuen ezker abertzaleko jarraitzaileen 00:02:49.480 --> 00:02:53.460 align:center line:90% position:50% size:100% artean Hondarribian, eta hainbat batzar egin zituzten erabaki bateratu 00:02:53.480 --> 00:02:58.440 align:center line:90% position:50% size:100% bat hartzeko, baina hori ezinezkoa izan zen, koalizioko kide batek 00:02:58.470 --> 00:03:02.070 align:center line:90% position:50% size:100% alarde diskriminatzailean parte hartzea onartezina zela iritzita. 00:03:02.270 --> 00:03:05.850 align:center line:90% position:50% size:100% Banaketa ekarri eta ibilbideak bereiztu zituzten. 00:03:05.870 --> 00:03:08.290 align:center line:90% position:50% size:100% EH Bildu alde batetik eta Abotsanitz bere 00:03:08.310 --> 00:03:12.040 align:center line:90% position:50% size:100% aldetik aurkeztu ziren 2015eko hauteskundeetan. 00:03:12.400 --> 00:03:15.260 align:center line:90% position:50% size:100% 2023an, EAJri lekukoa hartu eta 00:03:15.280 --> 00:03:17.680 align:center line:90% position:50% size:100% Abotsanitz plataformak hartu zuen agintea. 00:03:18.000 --> 00:03:21.140 align:center line:90% position:50% size:100% Dagoeneko, alardearen aferan aurrerapauso batzuk nabari dira. 00:03:22.290 --> 00:03:26.140 align:center line:90% position:50% size:100% Hondarribiko Udalak, herri mailan alardearen inguruan dagoen polemika 00:03:26.200 --> 00:03:30.340 align:center line:90% position:50% size:100% baretu eta honi irtenbide bat bilatu asmoz, hainbat neurri abiatu ditu. 00:03:30.880 --> 00:03:32.720 align:center line:90% position:50% size:100% Elkarrizketarako bidea ireki nahi 00:03:32.780 --> 00:03:35.500 align:center line:90% position:50% size:100% izan du Abotsanitz indarrean dagoen alderdiak. 00:03:35.760 --> 00:03:38.280 align:center line:90% position:50% size:100% Hori hala, herritarren iritziak, pertzepzioak eta 00:03:38.360 --> 00:03:41.430 align:center line:90% position:50% size:100% jarrera jasotzeko inkesta bat egin zieten herritarrei. 00:03:42.390 --> 00:03:44.310 align:center line:90% position:50% size:100% Inkesta 400 hondarribitarri egin 00:03:44.340 --> 00:03:47.660 align:center line:90% position:50% size:100% zaie telefonoz, adin eta genero aldetik modu orekatuan. 00:03:48.160 --> 00:03:50.100 align:center line:90% position:50% size:100% Datuen artean jasotzen da alardearen 00:03:50.160 --> 00:03:53.500 align:center line:90% position:50% size:100% ospakizunak garrantzi handia duela hondarribitarren artean. 00:03:54.120 --> 00:03:58.630 align:center line:90% position:50% size:100% Ildo horretan, presio edo gatazka sozialik ez balego, % 66k dio, era 00:03:58.670 --> 00:04:01.170 align:center line:90% position:50% size:100% berean, ez lukeela Jaizkibel konpainian desfilatuko. 00:04:01.610 --> 00:04:04.940 align:center line:90% position:50% size:100% Zergatien artean, nahiko parekatuta egon dira erantzunak. 00:04:05.220 --> 00:04:11.260 align:center line:90% position:50% size:100% % 34,2k dio ez duela inolako alardean parte hartzen, eta beste % 33k dio ez 00:04:11.300 --> 00:04:14.740 align:center line:90% position:50% size:100% zaiola mistoa gustatzen, nahiago duela alarde tradizionala. 00:04:15.760 --> 00:04:19.140 align:center line:90% position:50% size:100% Baina, finean, Hondarribiarentzat nahiago dutenaz galdetuta, alde 00:04:19.180 --> 00:04:22.840 align:center line:90% position:50% size:100% handiarekin, berdintasunezko alarde bakarra nahi dutela erantzun dute, 00:04:23.360 --> 00:04:27.060 align:center line:90% position:50% size:100% eta nahiago dutela alarde bakarra, non emakumeek rol desberdin guztietan 00:04:27.120 --> 00:04:28.790 align:center line:90% position:50% size:100% parte har dezaketen alarde 00:04:28.830 --> 00:04:30.690 align:center line:90% position:50% size:100% tradizional bat bakarrik izatea baino. 00:04:31.570 --> 00:04:33.770 align:center line:90% position:50% size:100% Udalak inkesta burutzean argi ikusi du 00:04:33.810 --> 00:04:36.930 align:center line:90% position:50% size:100% emozionaltasun handia dagoela gaiari aurre egiteko orduan. 00:04:37.250 --> 00:04:41.200 align:center line:90% position:50% size:100% Hondarribiko alardearen egoeraren inguruko sentimenduak tristurarekin, 00:04:41.480 --> 00:04:44.860 align:center line:90% position:50% size:100% lotsarekin eta asperdurarekin erlazionatu dituzte gehienek. 00:04:45.590 --> 00:04:49.170 align:center line:90% position:50% size:100% Inkestako datuak kalean islatu nahi izan ditugu, eta, beraz, 00:04:49.190 --> 00:04:53.690 align:center line:90% position:50% size:100% Hondarribira etorri gara herritarrei alardearen inguruan galdetzera. 00:04:53.830 --> 00:04:58.540 align:center line:90% position:50% size:100% Gatazka, baina, horren korapilatsua da, jendea gogaituta dagoela eta esan 00:04:58.560 --> 00:05:01.000 align:center line:90% position:50% size:100% digute kameraren aurrean ez dutela iritzirik eman nahi. 00:05:02.570 --> 00:05:06.270 align:center line:90% position:50% size:100% Udalak dio alardeari buruz hitz egiteko premia dagoela herrian. 00:05:06.330 --> 00:05:09.510 align:center line:90% position:50% size:100% Horregatik, elkarrizketarako eta entzuteko guneak sortu ditu. 00:05:09.950 --> 00:05:13.540 align:center line:90% position:50% size:100% Norabide honetan, hiru topaketa parte-hartzaile saio antolatu dira, 00:05:13.580 --> 00:05:15.400 align:center line:90% position:50% size:100% inkestan landutako gaien inguruan 00:05:15.460 --> 00:05:18.720 align:center line:90% position:50% size:100% herritarrek egiten dituzten irakurketak ezagutu ahal izateko. 00:05:19.340 --> 00:05:21.980 align:center line:90% position:50% size:100% Aurreneko topaketa otsailaren 13an egin zen. 00:05:22.260 --> 00:05:25.410 align:center line:90% position:50% size:100% Hurrengo biak martxoaren 13an eta apirilaren 3an egingo dira. 00:05:26.230 --> 00:05:27.390 align:center line:90% position:50% size:100% Dena dela, Hondarribiko 00:05:27.430 --> 00:05:30.570 align:center line:90% position:50% size:100% alardearen antolakuntzaren atzean elkarte pribatu bat dago. 00:05:30.920 --> 00:05:33.120 align:center line:90% position:50% size:100% Hondarribiar gehienek uste dute zuzenean 00:05:33.220 --> 00:05:36.310 align:center line:90% position:50% size:100% Udaletxeak antolatu beharko lukeela gatazka honekin amaitzeko.